De notariële opleiding: notariaat, advocatuur en rechterlijke macht

Freek Schols
Een hardnekkig misverstand is dat je met de opleiding Notarieel recht alleen (kandidaat-)notaris kunt worden. Hoogleraar Notarieel recht, prof. mr. Freek Schols, geeft toelichting op de ruimere mogelijkheden die de opleiding biedt: “De notariële opleiding is een privaatrechtelijke studie met ondersteunende fiscale elementen. Het zou zonde zijn als de student denkt dat notarieel recht per se en alleen notariaat betekent.”

.

Schols geeft aan dat het notarieel recht zich in het bijzonder beweegt op drie rechtsgebieden: het familievermogensrecht (personen- en familierecht, huwelijksgoederenrecht en erfrecht), het (register)goederenrecht, of populair ‘vastgoedrecht’, en het ondernemingsrecht. “Op deze rechtsgebieden zijn ook advocaten en de rechters werkzaam. En omdat op al deze terreinen de fiscale realiteit meer en meer de civielrechtelijke route bepaalt, is in de opleiding een flinke dosis belastingrecht verwerkt. Denk aan erfbelasting, overdrachtsbelasting, inkomstenbelasting en vennootschapsbelasting. Een multidisciplinaire en geïntegreerde aanpak kenmerkt de studie.”

Dus als je, bijvoorbeeld, familierechtadvocaat wil worden, is de notariële opleiding ook geschikt? Schols: “Zo is het! Ik noem vakken - en niet alleen in de laatste fase van de studie - als personen- en familierecht, burgerlijk procesrecht, relatievermogensrecht, erfrecht, internationaal privaatrecht. Een prachtige focus, binnen het burgerlijk recht en, zoals gezegd, met de bijbehorende fiscaliteit. Maar de notariële opleiding biedt meer dan toegang tot de familierechtadvocatuur en het notariaat.
Vergeet immers de andere twee pijlers niet: vastgoed- en ondernemingsrecht.”

Voor welk beroep moet de afgestudeerde notariële student nu kiezen? “Dat hangt denk ik af van de aard van het beestje, de student zelf dus”, zegt Schols. “De notaris is in beginsel onpartijdig en de advocaat in beginsel partijdig, dat is het grote en belangrijke verschil. De notaris acteert
vaak ‘vooraf’ en de advocaat ‘achteraf’. De vraag is in welke rol je je het beste thuis voelt, maar de basis is het ‘jurist zijn’ met bijzondere kennis van de genoemde rechtsgebieden. In de praktijk leer je het vak. En voor wat betreft het beroep van rechter: die is vanzelfsprekend onpartijdig en heeft geen adviserende rol. Op de genoemde terreinen moet ook recht worden gesproken. En juristen die de drie privaatrechtelijke rechtsgebieden ook geïntegreerd kunnen benaderen, kunnen vanzelfsprekend een waardevolle bijdrage leveren in de raadkamer. Naast notariaat, advocatuur en rechterlijke macht valt ook nog te denken aan banken en accountants- en advieskantoren. Tegen studenten die nog niet precies weten wat ze willen gaan doen zou ik zeggen: kom maar eens kijken op onze beroependag. Oh ja, niet te vergeten: studenten kunnen de opleiding notarieel recht ook nog combineren met de fiscale master. Welk beroep je als student ook kiest, mijn tip is: duik goed in de keuzematerie. Onze faculteit heeft drie prachtige bacheloropleidingen en diverse masters met geweldige docenten. Kies wat bij je past, dat is het halve werk.”