Tags: 

Scherp blijven in de praktijk - Grotius Academie

M.P. Sluis en E.S. Panford
Mr. M.P. Sluis is alumna van de Nijmeegse Faculteit der Rechtsgeleerdheid en werkzaam bij het CPO Mr. E.S. Panford is alumna van de Nijmeegse Faculteit der Rechtsgeleerdheid en werkzaam bij het CPO.

In de rubriek ‘Scherp blijven in de praktijk’ spreken we met een alumnus van de Nijmeegse rechtenfaculteit, die sinds enige tijd werkzaam is in de juridische rechtspraktijk. Het Centrum voor Postacademisch Juridisch Onderwijs (CPO) verzorgt als onderdeel van de Radboud Universiteit onderwijs voor de praktijkjurist. Het onderwijs varieert van cursussen en symposia tot beroepsopleidingen voor bijvoorbeeld het notariaat. Het CPO wil cursisten uitnodigen door te vragen tot de kern en daarbij de essentie achter de juridische actualiteit te doorgronden. Dat leidt tot meer inzicht en een frisse blik. Het motto van het CPO is dan ook: verder denken, scherper zijn.

1. Grotius Academie
Deze keer gaan wij nader in op de Grotius Academie. De Grotius Academie verzorgt postacademische specialisatieopleidingen voor juristen die minimaal drie jaar werkzaam zijn in
de advocatuur, het notariaat, het bedrijfsleven, bij financiële instellingen of de overheid. Voor
deelname aan een van de specialisatieopleidingen is een gedegen basiskennis van het desbetreffende rechtsgebied vereist. Het doel van de Grotius specialisatieopleiding is de deelnemers in een periode van circa negen maanden een wezenlijke verdieping van kennis van en inzicht in een specifiek rechtsgebied te verschaffen. De opleiding is intensief van aard: voorafgaand aan elke bijeenkomst bereiden de deelnemers zich voor aan de hand van syllabi en huiswerkopdrachten. Die voorbereiding zorgt ervoor dat tijdens de bijeenkomsten ruimte is voor een verdiepte behandeling van de stof, aan de hand van actuele ontwikkelingen. De stof wordt nadrukkelijk praktijkgericht benaderd. De opleiding wordt afgesloten met een mondeling examen. Het aanbod specialisatieopleidingen bestaat onder meer uit Algemeen Bestuursrecht, Insolventierecht, Fusies en Overnames, Gezondheidsrecht en Vennootschaps- en Ondernemingsrecht. Het CPO verzorgt het management van de Stichting Grotius Academie en de organisatie van de opleidingen. Daarnaast houdt het CPO zich bezig met de beleidsvoorbereidende en beleidsuitvoerende taken ten behoeve van het bestuur en de docententeams.

In deze editie spreken we Lonneke Nouwen. Lonneke is advocaat bij Poelmann van den Broek advocaten in Nijmegen. Daarnaast is zij één dag in de week werkzaam als docent bij de vaksectie Sociaal recht op de rechtenfaculteit. In 2017 heeft Lonneke de Grotius opleiding Arbeidsrecht afgerond. Zij geeft ons een inkijk in haar loopbaan.

2. Van student naar praktijkjurist
Lonneke heeft tussen 2004 en 2010 Nederlands recht gestudeerd aan de Radboud Universiteit.
Zij kijkt zeer positief terug op haar studententijd: ‘In die periode ben ik volwassen geworden. Ik vond de sfeer op de faculteit erg prettig. Dat vind ik nog steeds. Dat maakt het ook heel leuk om hier weer rond te lopen.’ Wat betreft het onderwijs zijn haar met name de civielrechtelijke vakken bijgebleven, omdat zij daarmee de meeste affiniteit had: ‘Ik vond Personenen familierecht een heel leuk vak, maar dat kwam ook door degene die het gaf, professor Nuytinck.’ Lonneke heeft in de eindfase van haar studie getwijfeld tussen het bedrijfsleven en de advocatuur. Ook heeft zij nog even gedacht aan de rechterlijke macht. Na een stage bij Poelmann van den Broek advocaten was zij evenwel overtuigd van een carrière in de advocatuur. Niet alleen Lonneke was positief naar aanleiding van de stage: zij kreeg na afloop van de stage een baan als advocaat aangeboden. Hoewel Lonneke haar scriptie heeft geschreven in het personen- en familierecht, bestaat haar praktijk volledig uit arbeidsrecht: Lonneke heeft na het afstuderen de Beroepsopleiding Advocatuur (oude stijl) doorlopen. Ook heeft zij in het kader van de (in de advocatuur verplichte) permanente opleiding verschillende cursussen gevolgd: ‘Ik heb vaak via het CPO mijn opleidingspunten behaald. Ik heb onder andere de cursus Arbeidsrecht verdiept gevolgd.’ "Veel mensen denken dat je afgestudeerd moet zijn in een rechtsgebied om daarin werkzaam te kunnen zijn. Dat maakt überhaupt niet uit, want overal gaat in het begin een rode streep doorheen"


3. Na ervaring komt verdieping

Na zes jaar ervaring te hebben opgedaan in de advocatuur was het tijd voor verdere verdieping.
Lonneke wilde het arbeidsrecht in de volle breedte opnieuw en nader bestuderen: ‘Ik ben in de praktijk continu met arbeidsrecht bezig, maar je bent dan vaak gericht op een specifiek aspect van een bepaald onderwerp.’ Deelname aan een specialisatieopleiding was voor Lonneke daarom een logische vervolgstap. Hoewel het arbeidsrecht meerdere postacademische opleidingen kent, heeft zij een bewuste keuze gemaakt voor de Grotius Academie: ‘Voor de Grotius opleiding moet je elke maand twee opdrachten inleveren waar je cijfers voor krijgt en je sluit af met een mondeling examen. Dat ik tussendoor de opdrachten moest maken en dus bij elk onderwerp uitgebreid stilstond, maakte dat ik er zoveel van heb opgestoken.’ Tijdens de Grotius opleiding wordt het arbeidsrecht op gevorderd niveau behandeld. De ervaring die Lonneke de afgelopen jaren in de advocatuur heeft opgedaan heeft haar in staat gesteld de stof beter in perspectief te kunnen plaatsen dan daarvoor.

De Grotius opleiding heeft Lonneke aldus voorzien in verdiepte kennis van en inzicht in het arbeidsrecht. De tijdsinvestering in de opleiding is echter niet gering. De bijeenkomsten vinden eens per maand plaats. Lonneke geeft aan dat zij daarnaast ongeveer een dag in de week heeft besteed aan de voorbereiding van het onderwijs. Toen Lonneke aan de Grotius opleiding begon was zij bovendien in verwachting van haar tweede kindje: ‘Zes weken na het examen ben ik bevallen. Dat was een uitdagende combinatie’. Ondanks de uitdagende omstandigheden is Lonneke erin geslaagd de Grotius specialisatieopleiding cum laude af te ronden.

4. Toepassing van (postacademisch)
onderwijs in de rechtspraktijk

Lonneke heeft in haar werk als advocaat direct profijt gehad van het volgen van de Grotius opleiding: ‘Ik merkte gelijk hoe ik het geleerde kon toepassen in de praktijk. Alles valt nog meer op zijn plek, je kunt de stof beter overzien waardoor je je cliënten uiteindelijk nog beter kunt bijstaan.’ Alle ervaren advocaten bij Lonneke op kantoor hebben de Grotius (of een vergelijkbare postacademische) opleiding gevolgd: ‘Nadat ik de opleiding had afgerond kon ik me beter met hen meten. Je merkt dat zij vaker naar jou komen met vragen. Je krijgt meer diepgang waardoor je inhoudelijk een betere advocaat wordt. Daarmee staat of valt op een gegeven moment je praktijk.’ Daarnaast geniet de Grotius opleiding aanzien in de juridische wereld: ‘Het certificaat wordt als heel waardevol gezien. De opleiding wordt op een hoog niveau gegeven, er wordt veel van je verwacht. Het is echt wel wat waard als je dat hebt afgerond.’ Na het afronden van de Grotius specialisatieopleiding Arbeidsrecht (of een vergelijkbare opleiding) is het bovendien mogelijk lid te worden van verschillende arbeidsrechtelijke specialisatieverenigingen zoals de VAAN en de VAARA. Na afronding van de Grotius specialisatieopleiding heeft Lonneke gezocht naar een balans tussen de behaalde verdieping en de praktijk. Die balans heeft Lonneke afgelopen jaar gevonden door haar baan als advocaat te combineren met een docentschap op de faculteit: ‘Ik geef sinds april 2018 de werkcolleges van het mastervak Arbeidsrecht, en ik ga de komende tijd twee hoorcolleges van het vak Sociale zekerheidsrecht voor mijn rekening nemen.’ Op de vraag hoe Lonneke de combinatie van
postacademisch onderwijs (waaraan de advocaat ook na het afronden van de Grotius opleiding deelneemt) met de advocatuur én het lesgeven ervaart antwoordt zij: ‘Het is heel druk, maar ook heel leuk. Ik vind juist die afwisseling heel leuk. Omdat ik hier doceer word ik geacht om op een andere manier naar het recht te kijken en moet ik opnieuw de stof van a tot z bekijken.
Dat maakt ook dat ik de stof in mijn dagelijkse werk als advocaat veel beter kan toepassen. Op kantoor verzorgen we inhouse cursussen voor klanten waarbij deze ervaringen ook goed van pas komen. Je hebt veel meer diepgang en parate kennis, dat is leuk om te merken.’ De lastigheid van de combinatie is volgens Lonneke dat verschillende zaken door elkaar heen lopen: ‘Ik ben continu aan het schakelen. Vanochtend heb ik scripties bekeken, straks ga ik tentamens nakijken en morgen werk ik weer als advocaat. Mij bevalt de combinatie goed, maar het moet je wel liggen.’ Lonneke onderkent de meerwaarde van permanent opleiden: ‘Als je dat niet doet, blijf je stilstaan. Je bent dan niet meer op de hoogte van de laatste ontwikkelingen waardoor je het risico loopt verkeerde adviezen te geven. Ook is het af en toe goed om naar iemand anders te luisteren waardoor je misschien een andere kijk krijgt op de materie. Je raakt op gegeven moment immers wat vastgeroest in je eigen denkpatronen. Als je iemand hoort spreken die wat verder van de praktijk afstaat en dieper ingaat op de theorie vind ik dat heel fijn. Het geeft je nieuwe diepgang en stof tot nadenken.’ Hoewel Lonneke voornamelijk arbeidsrecht doet, vond haar patroon het belangrijk dat zij ook op de hoogte bleef van algemeen verbintenissenrecht en (onder meer) het beslag- en executierecht, omdat je daar als (arbeidsrecht)advocaat zijdelings altijd mee te maken hebt. Dan komt een cursus goed van pas: ‘Een cursus over bijvoorbeeld beslag- en executierecht zet je weer even aan het denken. Ik maak eigenlijk te weinig gebruik van de middelen die dat recht je biedt. Ik leg minder vaak beslag dan ik zou kunnen doen, ook om bijvoorbeeld druk op een bepaalde kwestie te zetten; dan gebruik je het als tactisch middel. Door een dergelijke cursus word je weer even aan het denken
gezet en pas je het ook vaker toe.’

5. Scherp blijven
Het recht is constant in beweging. Wij vroegen Lonneke hoe zij scherp blijft als jurist. ‘Regelmatig
cursussen volgen en veel intervisie houden met collega’s. Zo hebben wij op kantoor regelmatig
jurisprudentie- en literatuuroverleggen waardoor je goed op de hoogte blijft. Ook sluit ik aan bij de jurisprudentieoverleggen bij mijn vaksectie op de faculteit. Je moet blijven lezen. Als je dat niet doet kun je beter stoppen.’ Lonneke ervaart als docent dat het voor studenten niet altijd vanzelfsprekend is dat een jurist zijn carrière lang blijft leren: ‘Ik merk het al bij het afstuderen. Soms heeft een student een scriptie geschreven en die denkt, ik lees mijn scriptie nog even voor de verdediging. Als er dan net een wetsvoorstel is dat hartstikke mooi aansluit op die scriptie, heeft diegene daar niets van meegekregen. Dat verbaast mij echt, want als jurist ben je echt nooit uitgeleerd.’

6. Tips voor juristen in spe
Toekomstige juristen wil Lonneke nog meegeven: ‘Als er onderwerpen of rechtsgebieden zijn waarin je geïnteresseerd bent, blijf daarin dan leren en probeer bij te houden wat de ontwikkelingen zijn binnen dat rechtsgebied. Wanneer op kantoor mogelijke advocaatstagiaires op gesprek komen en zij bijvoorbeeld niet weten wat de Wet arbeidsmarkt in balans is, die mogelijk ingevoerd gaat worden, dan zijn we inhoudelijk al uitgepraat. Als je niet bijblijft heeft het immers geen zin om te beginnen. Wij vragen ons dan ook af of je wel écht geïnteresseerd bent in het rechtsgebied en het vak dat je wilt gaan uitoefenen.’

Op de vraag wat Lonneke als student had willen weten, maar inmiddels zelf heeft ervaren in de
praktijk antwoordt zij: ‘Maak je vooral niet druk. Je denkt op het moment dat je bent afgestudeerd dat
je al heel wat kan. Dan ga je werken en dan blijkt dat je er nog helemaal niks van kan. En dat is niet
erg; iedereen begint zo. Gun jezelf de tijd om de stof nog beter te leren kennen, beter te leren schrijven en beter te leren spreken. Het komt vanzelf wel, dus heb niet de illusie dat je dat in één maand al kunt. Mijn patroon zei altijd: advocaat worden is geen sprint, maar een marathon. En zo is het ook echt.’

Klik hier om het artikel in PDF-vorm te openen